Nesendağ, Qəbələ rayonunda, Böyük Qafqazın Baş Qafqaz suayrıcı silsiləsi üzərində yerləşən yüksək dağ zirvələrindən biridir. Azərbaycan–Dağıstan sərhədinə yaxın yerləşən Nesendağ yüksək dağ relyefi, qayalı yamacları və möhtəşəm Qafqaz mənzərələri ilə seçilir. Nesendağ zirvəsinə yürüş və alpinizm marşrutları yüksək dağ təbiətini və Qəbələnin az tanınan zirvələrini kəşf etmək istəyənlər üçün maraqlı imkan yaradır. Nesendağ, Vaxçaq aşırımı, Vaxçaq gölü və ətraf yüksək zirvələr Qəbələnin dağ turizmi üçün diqqətçəkən məkanları sırasındadır.
Neserdağ Azərbaycanın Böyük Qafqaz dağ sistemində, Qəbələ rayonu ilə Rusiya Federasiyasının Dağıstan Respublikası sərhədində yerləşən yüksək dağ zirvələrindən biridir. Zirvə Baş Qafqaz suayrıcı silsiləsi üzərində yerləşir və yüksək dağlıq relyefi, qayalı yamacları, qar və buz örtükləri ilə seçilir.
Nesendağ həm coğrafi mövqeyinə, həm də alpinizm baxımından maraqlı marşrutlarına görə Azərbaycanın az tanınan, lakin diqqətçəkən dağ zirvələrindən biridir.
Nesendağ haqqında qısa məlumat
-
Dağ: Nesendağ (Nesen dağı)
-
Region: Qəbələ rayonu, Azərbaycan
-
Dağ sistemi: Böyük Qafqaz
-
Silsilə: Baş Qafqaz suayrıcı silsiləsi
-
Mövqe: Azərbaycan–Dağıstan sərhəd zonası
-
Yaxın aşırımlar: Vaxçaq və Sal
-
Yaxın zirvələr: Bazardüzü, Raqdan
-
Marşrut məlumatı: 1979-cu ildə Vaxçaq aşırımından qalxış
-
Marşrut çətinliyi: 1B kimi göstərilən marşrut mövcuddur
-
Hündürlük: müxtəlif mənbələrdə fərqli göstəricilər verilir
Nesendağ harada yerləşir?
Nesendağ Qəbələ rayonunun yüksək dağlıq ərazisində, Azərbaycan–Dağıstan sərhədinə yaxın Baş Qafqaz silsiləsində yerləşir. Zirvə Vaxçaq və Sal aşırımları arasındakı yüksək dağlıq ərazi ilə əlaqələndirilir.
Dağın ətrafında Böyük Qafqazın yüksək zirvələri, qayalı silsilələr, qar sahələri və alp relyefinə xas dərin dərələr yerləşir. Şimal istiqamətində Vaxçaq gölü və Bazardüzü, qərb istiqamətində isə Raqdan zirvəsi kimi mühüm coğrafi obyektlər yerləşir.
Bu mövqe Nesendağı Azərbaycan və Dağıstanın yüksək dağlıq ərazilərini birləşdirən Baş Qafqaz suayrıcı sisteminin maraqlı hissələrindən birinə çevirir.
Nesendağın hündürlüyü
Nesendağın hündürlüyü ilə bağlı müxtəlif xəritə və mənbələrdə fərqli göstəricilərə rast gəlinir. Bəzi materiallarda 3811,3 m, 3829 m və 3928 m kimi yüksəkliklər göstərilir. Topoqarfiq xəritələrdə 3811 metrdir.
Bu fərqlər müxtəlif dövrlərdə hazırlanmış topoqrafik xəritələr, ölçmə üsulları və coğrafi məlumat bazaları ilə əlaqəli ola bilər. Buna görə Nesendağın hündürlüyünü təqdim edərkən konkret xəritə və ya mənbəyə istinad etmək daha doğrudur.
Baş Qafqaz suayrıcı silsiləsi
Nesendağın yerləşdiyi Baş Qafqaz silsiləsi Böyük Qafqazın əsas dağlıq sistemlərindən biridir. Bu silsilə Azərbaycan və Dağıstan əraziləri arasında təbii suayrıcı və yüksək dağlıq sərhəd zonasının formalaşmasında mühüm rol oynayır.
Nesendağ ətrafında relyef yüksək və mürəkkəbdir. Qayalı sırtlar, dik yamaclar, qar sahələri və yüksək dağlıq vadilər marşrutun əsas xüsusiyyətlərini təşkil edir.
.
Nesendağ alpinizm marşrutu
Nesendağ alpinizm tarixində də müəyyən yer tutur. Mövcud marşrut məlumatlarında 1979-cu ildə Vaxçaq aşırımından başlayaraq silsilənin qret hissəsi ilə zirvəyə qalxış haqqında məlumat verilir.
Həmin marşrutun çətinlik dərəcəsi 1B kimi göstərilir. Bununla belə, yüksək dağ marşrutlarında çətinlik dərəcəsi ilə yanaşı hava şəraiti, qar və buz vəziyyəti, görünüş, sərhəd zonasının tələbləri və marşrutun cari vəziyyəti də nəzərə alınmalıdır.
Nesendağa yürüş və alpinizm səfəri planlaşdırılarkən marşrutun əvvəlcədən araşdırılması və yerli dağ bələdçisinin müşayiəti vacibdir.
Vaxçaq gölü və yüksək dağlıq landşaft
Nesendağ ətrafındakı yüksək dağlıq ərazinin diqqətçəkən təbii obyektlərindən biri Vaxçaq gölüdür. Müxtəlif mənbələrdə gölün yüksəkliyi təxminən 3600–3700 metr diapazonunda göstərilir.
Gölün ətrafında qayalıq sahələr, qar və buz örtükləri, yüksək dağlıq çəmənliklər və sərt alp relyefi bir-birini əvəz edir. Bu landşaft Qəbələnin aşağı və orta dağlıq ərazilərindən tamamilə fərqli təbii mühit yaradır.
Nesendağın xəritələrdə araşdırılması
Nesendağ kimi yüksək dağ zirvələrinin araşdırılmasında müxtəlif dövrlərin topoqrafik xəritələri xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Köhnə sovet xəritələri, müasir topoqrafik məlumatlar və peyk xəritələri arasında ad, yüksəklik və relyef göstəricilərində müəyyən fərqlər ola bilər.
Bu səbəbdən Nesendağ haqqında tarixi-coğrafi məlumat hazırlayarkən yalnız bir mənbəyə əsaslanmaq əvəzinə müxtəlif xəritə və arxiv materiallarını müqayisə etmək daha məqsədəuyğundur.
